Sa ou ka tande
Ekspozisyon a sibstans per- ak polifluoroalkil (PFAS), tankou PFOA ak PFOS, ka ogmante risk ou pou kansè.
Sa syans lan di nou
PFOA (Asid Pèfluorooktanoik) ak PFOS (Silfonat Pèfluorooktan) fè pati yon pi gwo gwoup pwodui chimik atifisyèl ke yo rekonèt kòm sibstans pè- ak polifluoroalkil (PFAS). Pwodui chimik sa yo te itilize nan komès depi ane 1940 yo akòz pwopriyete inik yo ki fè yo rezistan a chalè, dlo, lwil oliv ak tach.
Ki kote yo jwenn yo?
- Pwodui konsomatè yo : Souvan yo itilize nan pwodiksyon istansil kwizin ki pa kole (tankou Teflon), rad ki reziste dlo, rad ki pwoteje kont solèy (rad UPF), twal ak tapi ki reziste tach.
- Sit Endistriyèl : Yo itilize nan kim pou etenn dife, ak lòt aplikasyon endistriyèl.
- Sous Dlo : Rezèv dlo potab ki kontamine toupre sit endistriyèl yo, baz militè yo, ak zòn kote yo te itilize kim pou etenn dife anpil.
- Manje : Anbalaj manje ak kèk manje, patikilyèman sèten kalite fwidmè ak pwodwi ki soti nan zòn ki kontamine, ka genyen ti kantite PFAS.
Prèv epidemyolojik:
- Kansè nan ren: Etid yo montre yon risk ogmante pou kansè selil ren (RCC) nan mitan moun ki ekspoze anpil a PFOA, patikilyèman moun k ap travay nan izin chimik oswa k ap viv toupre sous dlo ki kontamine. Sepandan, rezilta yo varye selon diferan gwoup popilasyon yo.
- Kansè tèstikul: Rechèch endike ke nivo PFOS ki wo yo asosye avèk yon risk ki pi wo pou kansè tèstikul, sitou pami pèsonèl militè ki ekspoze a PFAS atravè kim pou konbat dife.
- Kansè nan tete: Gen kèk etid ki jwenn yon lyen ant ekspozisyon a PFOS ak kansè nan tete ki pozitif pou reseptè òmòn nan fanm postmenopoz, byenke plis rechèch nesesè pou konfime rezilta sa yo.
Prèv Laboratwa/Prèv Sipò:
- Eksperyans sou bèt laboratwa yo demontre ke ekspozisyon PFAS ka lakòz timè nan ògàn tankou fwa, pankreyas, ak glann mamè. Rezilta sa yo sijere efè kanserojèn potansyèl, men pou tradui rezilta sa yo sou moun, sa mande plis envestigasyon.
Klasifikasyon kanserojèn IARC:
- Yo klase PFOA kòm “kanserojèn pou moun” (Gwoup 1) baze sou ase prèv ki soti nan etid sou bèt ak prèv solid sou pwopriyete kanserojèn li yo nan moun.
- Yo klase PFOS kòm “petèt kanserojèn pou moun” (Gwoup 2B) akòz prèv limite nan moun men ase prèv nan etid sou bèt.
Kijan pou diminye risk ou
- Evite dlo ki kontamine. Sèvi ak dlo nan boutèy oswa filtè chabon aktive si w ap viv nan zòn ki gen kontaminasyon PFAS.
- Diminye konsomasyon manje ke yo konnen ki kontamine ak PFAS, tankou sèten fwidmè ak paloud nan bwat.
- Limite itilizasyon pwodui ki ka gen PFAS, tankou istansil kwizin ki pa kole, twal ki reziste tach, ak sèten materyèl anbalaj manje.
- PFOA ak kèk pwodui chimik ki gen rapò (tankou PFOS) pa fabrike Ozetazini ankò, byenke yo toujou fabrike yo nan kèk lòt peyi epi yo ta ka rive jwenn konsomatè ameriken yo nan sèten kalite pwodui. Lè w konnen orijin pwodui yo ak dènye enfòmasyon sou règleman yo, sa ka ede w fè chwa ki pi an sekirite.
Liy final la
Pandan ke gen plis prèv ki sijere ke ekspozisyon a PFAS lye ak sèten kansè, konklizyon definitif ki soti nan kominote syantifik la afime ke gen yon gwo kòz enkyetid. Li esansyèl pou kontinye rechèch pou konprann nèt risk yo epi devlope estrateji efikas pou diminye ekspozisyon. Lè w konnen sous potansyèl PFAS yo epi w pran mezi pou minimize kontak, sa ka ede diminye risk potansyèl pou sante.
Gade ti videyo sa a sou lyen ki genyen ant PFAS ak kansè pa Dana-Farber Cancer Institute.